PLAN PRACY MAGISTERSKIEJ
Wstęp
Rozdział I. Charakterystyka funduszu inwestycyjnego
1.1. Istota funduszu inwestycyjnego
1.2. Rodzaje funduszy inwestycyjnych
1.3. Polityka inwestycyjna funduszu
Rozdział II. Charakterystyka Asset Management
2.1. Pojęcie Asset Management
2.2. Istota zarządzania aktywami
2.3. Strategie Asset Management
Rozdział III. Inwestowanie w Noble Bank S.A.
3.1. Ogólna charakterystyka Noble Bank S.A.
3.2. Produkty inwestycyjne Noble Bank S.A.
3.3. Noble Funds Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A.
Rozdział IV. Fundusze inwestycyjne i Asset Management w Noble Funds TFI S.A.
4.1. Fundusze inwestycyjne Noble Funds TFI S.A.
4.2. Asset Management – zarządzanie portfelem papierów wartościowych Noble Funds TFI S.A.
4.3. Fundusze inwestycyjne a Asset Management
Zakończenie
Bibliografia
Spis rysunków i tabel
Wstęp
Gromadzenie oszczędności oraz ich odpowiednie lokowanie stanowi istotny element zarządzania finansami osób fizycznych, przedsiębiorstw i instytucji. Podmioty dysponujące nadwyżkami finansowymi mogą wybierać spośród wielu form przechowywania oraz pomnażania kapitału, różniących się poziomem ryzyka, oczekiwaną stopą zwrotu, płynnością i horyzontem inwestycyjnym. Wraz ze wzrostem złożoności rynku finansowego podejmowanie decyzji inwestycyjnych wymaga dostępu do informacji, umiejętności analitycznych oraz czasu potrzebnego do monitorowania zmian zachodzących na rynku. Jednym ze sposobów rozwiązania tego problemu jest powierzenie zarządzania środkami wyspecjalizowanej instytucji finansowej.
Asset Management jest określeniem stosowanym w odniesieniu do profesjonalnego zarządzania aktywami. W kontekście rynku kapitałowego oznacza przede wszystkim podejmowanie decyzji inwestycyjnych dotyczących instrumentów finansowych w celu realizacji określonych założeń klienta lub polityki inwestycyjnej danego produktu. Zarządzanie może dotyczyć między innymi akcji, obligacji, instrumentów rynku pieniężnego, tytułów uczestnictwa w funduszach oraz innych dopuszczonych instrumentów. Jego istotą jest odpowiedni dobór składników portfela, określanie ich udziału, monitorowanie ryzyka oraz dokonywanie zmian w reakcji na sytuację rynkową i przyjętą strategię.
Pojęcie Asset Management może być rozumiane szeroko, jako działalność obejmująca zarządzanie różnymi formami aktywów, albo węziej – jako usługa zarządzania portfelem, w którego skład wchodzi jeden lub większa liczba instrumentów finansowych. W niniejszej pracy zastosowane zostanie drugie ujęcie, właściwe dla rynku kapitałowego. Pozwoli ono odróżnić indywidualne zarządzanie portfelem klienta od zarządzania majątkiem rzeczowym przedsiębiorstwa, nieruchomościami lub infrastrukturą techniczną, które również bywają określane mianem asset management.
Usługa profesjonalnego zarządzania aktywami może być kierowana zarówno do inwestorów indywidualnych, jak i instytucjonalnych. Korzystają z niej podmioty, które nie posiadają odpowiedniej wiedzy lub czasu na samodzielne analizowanie rynku, a także inwestorzy oczekujący uporządkowanego procesu inwestycyjnego i kontroli ryzyka. Powierzenie aktywów wyspecjalizowanym zarządzającym nie powoduje jednak wyeliminowania ryzyka ani nie gwarantuje osiągnięcia zysku. Rezultaty pozostają zależne od sytuacji rynkowej, przyjętej strategii, jakości podejmowanych decyzji, poziomu kosztów oraz czasu trwania inwestycji.
Zarządzanie aktywami wymaga określenia celów inwestora. Dla jednego klienta najważniejsze może być ograniczenie ryzyka utraty kapitału, dla innego osiągnięcie bieżącego dochodu, a dla kolejnego długoterminowy wzrost wartości portfela. Znaczenie mają również horyzont inwestycyjny, potrzeby płynnościowe, sytuacja finansowa, wiedza i doświadczenie oraz zdolność do ponoszenia strat. Dopiero na podstawie tych informacji możliwe jest dobranie strategii odpowiadającej potrzebom klienta.
Strategie Asset Management mogą przyjmować różną postać. Strategie konserwatywne opierają się przede wszystkim na instrumentach o relatywnie niższym poziomie ryzyka, takich jak instrumenty rynku pieniężnego lub wybrane obligacje. Strategie zrównoważone łączą instrumenty dłużne z udziałowymi, dążąc do zachowania kompromisu pomiędzy potencjalnym wzrostem wartości a ograniczeniem zmienności. Strategie akcyjne wiążą się zazwyczaj z wyższym ryzykiem i są przeznaczone dla inwestorów akceptujących większe wahania wartości portfela. Możliwe są również strategie elastycznej alokacji, w których udział poszczególnych klas aktywów zmienia się w zależności od oceny warunków rynkowych.
Profesjonalne zarządzanie aktywami może być realizowane za pośrednictwem różnych konstrukcji organizacyjnych i prawnych. Jedną z najpowszechniejszych form są fundusze inwestycyjne. Fundusz gromadzi środki wielu uczestników i lokuje je zgodnie z polityką inwestycyjną określoną w jego dokumentach. Inwestor nabywa jednostki uczestnictwa albo certyfikaty inwestycyjne, uzyskując pośredni udział w wynikach portfela. Decyzje dotyczące doboru instrumentów są podejmowane przez zarządzających w granicach polityki i limitów obowiązujących dany fundusz.
Fundusze inwestycyjne umożliwiają dostęp do profesjonalnego zarządzania również osobom dysponującym stosunkowo niewielkim kapitałem. Dzięki gromadzeniu środków wielu uczestników możliwe jest stworzenie bardziej zróżnicowanego portfela, niż byłoby to osiągalne w przypadku części inwestorów działających indywidualnie. Zaletami tej formy mogą być również przejrzyste zasady uczestnictwa, regularna wycena oraz możliwość wyboru funduszu odpowiadającego preferowanemu poziomowi ryzyka. Inwestor musi jednak uwzględniać koszty, ograniczenia polityki inwestycyjnej oraz fakt, że zarządzający podejmuje decyzje dla całego funduszu, a nie dla pojedynczego uczestnika.
Odmienną formą jest indywidualne zarządzanie portfelem instrumentów finansowych. W ramach tej usługi instytucja zarządzająca podejmuje decyzje inwestycyjne na rachunek konkretnego klienta, zgodnie z zawartą umową oraz przyjętą strategią. Portfel może zostać dostosowany do indywidualnych potrzeb, celów i ograniczeń inwestora w szerszym zakresie niż w przypadku standardowego funduszu. Możliwe jest między innymi określenie dopuszczalnych klas aktywów, limitów ryzyka, oczekiwanej płynności oraz przyjętego benchmarku.
Indywidualizacja stanowi jedną z najważniejszych różnic pomiędzy Asset Management a inwestowaniem w fundusz. Uczestnik funduszu wybiera gotowy produkt o zdefiniowanej polityce inwestycyjnej. Klient usługi zarządzania portfelem może natomiast uzgodnić strategię uwzględniającą jego sytuację. Indywidualne zarządzanie jest jednak zazwyczaj związane z koniecznością zaangażowania wyższego kapitału oraz może mieć bardziej złożoną strukturę kosztów. Ocena obu rozwiązań wymaga zatem uwzględnienia nie tylko wyników inwestycyjnych, ale również dostępności, poziomu indywidualizacji, płynności, przejrzystości, kosztów i zakresu ponoszonego ryzyka.
Fundusz inwestycyjny i usługa indywidualnego zarządzania portfelem nie powinny być traktowane jako rozwiązania identyczne ani bezpośrednio konkurencyjne w każdej sytuacji. Mogą odpowiadać na potrzeby różnych grup inwestorów. Fundusz może być właściwy dla osoby poszukującej stosunkowo prostego dostępu do określonej strategii, natomiast Asset Management może być korzystne dla klienta wymagającego indywidualnego podejścia oraz posiadającego kapitał umożliwiający skonstruowanie odrębnego portfela. Wybór powinien wynikać z profilu inwestora, a nie wyłącznie z historycznej stopy zwrotu.
Ocena efektywności zarządzania aktywami jest zagadnieniem złożonym. Sam poziom wypracowanego zysku nie dostarcza pełnej informacji o jakości procesu inwestycyjnego. Wyższa stopa zwrotu może być rezultatem podjęcia znacznie większego ryzyka. Z tego względu wyniki powinny być analizowane z uwzględnieniem zmienności, maksymalnego spadku wartości portfela, czasu odrabiania strat, benchmarku oraz ponoszonych kosztów. Pomocne mogą być również mierniki łączące stopę zwrotu z ryzykiem, pod warunkiem właściwego dobrania danych i zachowania porównywalności analizowanych strategii.
Porównanie powinno obejmować ten sam okres oraz rozwiązania o zbliżonym profilu ryzyka. Zestawienie funduszu akcyjnego z konserwatywnym portfelem obligacyjnym wyłącznie na podstawie nominalnej stopy zwrotu prowadziłoby do niepełnych wniosków. Konieczne jest także uwzględnienie celu inwestycyjnego i ograniczeń każdego produktu. Strategia nastawiona na ochronę kapitału nie powinna być oceniana według tych samych kryteriów co strategia długoterminowego wzrostu.
Istotne znaczenie mają opłaty związane z korzystaniem z profesjonalnego zarządzania. Mogą one obejmować wynagrodzenie stałe za zarządzanie, wynagrodzenie zależne od wyniku, opłaty manipulacyjne oraz koszty transakcyjne. Sposób naliczania opłat wpływa na rezultat uzyskiwany przez inwestora, dlatego analiza powinna bazować na wynikach uwzględniających koszty obciążające klienta. Należy również sprawdzić, czy struktura wynagrodzenia nie tworzy bodźców do podejmowania ryzyka niezgodnego z interesem inwestora.
Działalność w zakresie zarządzania funduszami i indywidualnymi portfelami podlega regulacjom oraz nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Towarzystwo powinno działać w sposób rzetelny i profesjonalny, z zachowaniem należytej staranności i w interesie uczestników funduszy oraz klientów. Znaczenie mają między innymi zasady zarządzania konfliktami interesów, klasyfikowania klientów, badania odpowiedniości usługi, przekazywania informacji oraz raportowania wyników. Regulacje nie eliminują ryzyka inwestycyjnego, ale mają tworzyć ramy służące ochronie klientów i prawidłowemu funkcjonowaniu rynku.
Przedmiotem niniejszej pracy jest usługa zarządzania aktywami na rynku finansowym, ze szczególnym uwzględnieniem różnic pomiędzy funduszami inwestycyjnymi a indywidualnym zarządzaniem portfelem. Analiza zostanie przeprowadzona na przykładzie VeloFunds Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych S.A., działającego wcześniej pod nazwą Noble Funds TFI S.A. Uwzględnienie zmiany nazwy pozwala zachować ciągłość analizy historycznej, a jednocześnie poprawnie przedstawić aktualny stan instytucjonalny.
Głównym celem pracy jest przedstawienie istoty Asset Management oraz porównanie indywidualnego zarządzania portfelem z inwestowaniem za pośrednictwem funduszy inwestycyjnych. Ocenie zostaną poddane dostępność, zakres indywidualizacji, strategie, ryzyko, koszty i sposób prezentowania wyników. Celem nie będzie wskazanie jednego rozwiązania jako bezwzględnie lepszego, lecz określenie, dla jakiego rodzaju inwestora poszczególne formy zarządzania mogą być odpowiednie.
Główny problem badawczy można przedstawić w postaci pytania: jakie różnice występują pomiędzy funduszami inwestycyjnymi a usługą indywidualnego zarządzania portfelem oferowanymi przez VeloFunds TFI S.A. i jakie znaczenie mają one z perspektywy inwestora? Problemy szczegółowe dotyczą konstrukcji prawnej i organizacyjnej, sposobu realizowania polityki inwestycyjnej, zakresu dopasowania do profilu klienta, kosztów, ryzyka oraz metod oceny efektywności.
Praca będzie miała charakter teoretyczno-analityczny. Zastosowane zostaną analiza literatury, analiza aktów prawnych, metoda porównawcza oraz analiza dokumentów udostępnianych przez towarzystwo, w tym prospektów, statutów, dokumentów zawierających kluczowe informacje i opisów strategii. W przypadku analizy wyników wykorzystane zostaną stopy zwrotu, miary ryzyka oraz właściwie dobrane benchmarki. Wnioski będą formułowane z uwzględnieniem ograniczonej porównywalności produktów i zasady, zgodnie z którą wyniki historyczne nie przesądzają o przyszłych rezultatach.
Praca składa się z czterech rozdziałów. W rozdziale pierwszym przedstawiona zostanie istota funduszy inwestycyjnych, ich rodzaje, zasady funkcjonowania oraz polityka inwestycyjna. Omówione zostaną także podstawowe ryzyka i koszty związane z uczestnictwem w funduszu.
Rozdział drugi będzie poświęcony usłudze Asset Management. Przedstawione zostaną jej definicja, znaczenie, zasady budowy indywidualnego portfela oraz najważniejsze strategie. Uwzględnione zostaną także profil inwestora, ocena odpowiedniości usługi i metody pomiaru efektywności zarządzania.
W rozdziale trzecim zaprezentowane zostanie VeloFunds TFI S.A., wcześniej funkcjonujące pod nazwą Noble Funds TFI S.A. Przedstawione zostaną historia podmiotu, zakres działalności, oferowane fundusze oraz usługa indywidualnego zarządzania portfelem. Zmiany nazw i oferty zostaną umieszczone w odpowiednim kontekście czasowym.
Rozdział czwarty będzie zawierał analizę porównawczą funduszy inwestycyjnych i indywidualnego Asset Management. Porównane zostaną zasady uczestnictwa, strategie, poziom indywidualizacji, dostępność, koszty, ryzyko oraz sposób oceny wyników. Na podstawie przeprowadzonej analizy zostaną sformułowane wnioski dotyczące zalet, ograniczeń i potencjalnych grup odbiorców obu rozwiązań.
Podjęta problematyka ma znaczenie poznawcze i praktyczne. Pozwala uporządkować pojęcie Asset Management, które bywa stosowane w niejednoznaczny sposób, oraz ukazać różnice pomiędzy zbiorowym i indywidualnym zarządzaniem aktywami. Może również pomóc inwestorom w lepszym rozumieniu zasad korzystania z profesjonalnych usług inwestycyjnych. Odpowiedni wybór nie powinien opierać się wyłącznie na obietnicy wysokiego zysku, lecz na zgodności strategii z celem, horyzontem, sytuacją finansową i poziomem ryzyka akceptowanym przez inwestora.
Wielkie dzięki!